Qlyutensiz qidalanma nəyə səbəb olur? - SELİAKİYA XƏSTƏLİYİ NƏDİR?

30 avqust 2019
75
0
Qlyutensiz qidalanma nəyə səbəb olur? - SELİAKİYA XƏSTƏLİYİ NƏDİR?
Son zamanlarda xüsusi diyetlərlə normal vəziyyətə gələn bu xəstəlik istiqamətində müsbət nəticələr əldə edilib. Feat.Az mövzu ilə bağlı maraqlı məlumatları təqdim edir.

Seliakiya - həzm sistemi ilə əlaqədar irsi xəstəlik. Vaxtında təyin olunmamış seliakiya uşağın inkişafında müxtəlif pozulmalara səbəb olur - fiziki inkişafın ləngiməsi (çəkin və boyun normalara uyğun olmaması), anemiya, sümüklərin kövrək olması və tez-tez qırılması, diş problemləri, cinsi inkişafının ləngiməsi və s.

Çox zaman bu xəstəliyin diaqnozu uşaq vaxtlarnda qoyulur. Lakin bəzən diaqnoz vaxtında qoyulmur və uşaq, daha sonra isə böyük uzun illər ərzində müxtəlif xəstəliklərdən uğursuz olaraq müalicə olunur (disbakterioz, anemiya və s.) və nəticədə düzgün diaqnoz hətta insanın 30-40 yaşında qoyulur.
Xəstəlik bir çox insanda əlamət göstərmədıən gizli formada gedir və anidən biruzə verir.

Seliakiya zamanı insanın orqanizmində "qlyüten" zülalına qarşı dözümsüzlük yaranır. Qlyüten arpa, çovdar, buğda kimi yarmaların tərkibinə daxildir. Xəstənin bağırsaqlarına bu zülalın hətta mikroskopik miqdarı (milliqrammlar) düşdükdə orada iltihab və həzm və sovurma proseslərin pozulması yaranır. Nəticədə insanda qəbizliklə növbələşən ishal (həcmli üfunətli nəcis), ürəkbulanması, qusma, qarında köp, ağrılar, iştahanın azalması inkişaf edir. İltihablaşmış bağırsaq orqanizmin sağlamlığı və inkişafı üçün lazım olan maddələri tam şəkildə sovura bilmir və insan orqanizmində bir çox vacib maddələrin çatışmazlığı yaranır.

Məhz bu səbəbdən seliakiya xəstəliyi olan uşaqların fiziki inkişafında geriləmə, anemiya, diş və sümük problemləri, dəridə səpgilər və s. müşahidə olunur. Adətən seliakiyanın ilk simptomları körpənin qidalanmasına əlavə qidalar (sıyıqlar, suxari, çörək və s.) daxil olunmağa başladıqda üzə çıxır. Bu qidaların qəbulu uşaqda yuxarıda sadaladığımız simptomların (ishal, ürəkbulanması, qusma, köp) əmələ gəlməsinə səbəb olur. Bu qidalar qidalanmadan çıxardıqda simptomlar da müalicəsiz olaraq yox olur. Seliakiyaya şübhə yarandıqda xəstəyə əlavə müayinələr təyin olunur (xüsusi immunoloji qan analizi, genetik analiz və s.).

Seliakiya xəstəliyi tam müalicə olunmasa da, xəstə tərkibində qlyüten olan qidaları qəbul etmədikdə, xəstəliyin simptomları üzə çıxmır. Beləliklə, seliakiyanın müalicəsinin əsası müəyyən pəhrizdir. Belə pəhrizi xəstə ömrünün sonuna kimi saxlamalıdır.

Hansı qidalar seliakiya xəstəliyi zamanı əks-göstərişdir?


• Buğda unu, buğda nişastası, buğda sıyıqları, buğda çörəyi, kvas, araq (buğda əsasında hazırlanmış) və s.
• Çovdar çörəyi, çovdar yarması, sıyıqlar, kvas və s.
• Arpa yarması, arpa sıyığı, arpa nişastası, pivə və s.
• Yarımfabrikatlar, konservlər, kolbasa-sosis, hazır souslar, tərkibində aromatıaşdırıcı maddələr və rəngvericilər olan məhsullar.

Bu məhsulların tərkibində bir çox hallarda qlyüten olur. Bu səbəbdən belə məhsulları yalnız o halda qəbul etmək olar ki, etiketin üzərində qlyütenin olmaması haqqında qeyd olunsun. Körpələr üçün olan sıyıqlar, konservlər, şirələrin üzərində də belə qeyd ola bilər. Belə məhsullar məhz seliakiya xəstəliyi olan uşaqlar üçün nəzərdə tutulub. Seliakiya xəstəliyi hər yaş qrupunda meydana gələn problemdir. Uşaqlara bu diaqnozu qoymaq asandır, nəinki yaşı böyük olan adamlar. Uşaqğınızda anidən ishal, qızdırma, qusma, bulantı və qızarıqlıağa xüsusi diqqət etmək lazımdır.
Mənbə:medicina.az
RƏY ƏLAVƏ ET

ƏN SON XƏBƏRLƏR

HAMISI
Həyatdan Yazılı Şəkilləri 2019 (29)
21:00
498

Həyatdan Yazılı Şəkilləri 2019 (29)

18.09.2019 Gündəlik Bürclər (18 Sentyabr 2019 Günlük Bürclər)
20:00
1 194

18.09.2019 Gündəlik Bürclər (18 Sentyabr 2019 Günlük Bürclər)

Modamı Dediniz - Qarışıq Şəkillər 2019 (265)
19:00
532

Modamı Dediniz - Qarışıq Şəkillər 2019 (265)

Dəyərli Sözlər Yazılı Şəkilləri 2019 (46)
18:00
681

Dəyərli Sözlər Yazılı Şəkilləri 2019 (46)

Tez yuxuya getmək üçün bunları edin
17:00
143

Tez yuxuya getmək üçün bunları edin

Məşhurların İnstaqramda paylaşdıqları - FOTOLAR
16:00
188

Məşhurların İnstaqramda paylaşdıqları - FOTOLAR

Ümidim Yazılı Şəkilləri 2019 (19)
15:00
600

Ümidim Yazılı Şəkilləri 2019 (19)

Onkoloji xəstəliklərlə “vuruşan” ərzaqların siyahısı hazırlanıb
14:00
80

Onkoloji xəstəliklərlə “vuruşan” ərzaqların siyahısı hazırlanıb

Bürclər Haqqında Maraqlı Məlumatlar (590) - Fotolar
13:00
339

Bürclər Haqqında Maraqlı Məlumatlar (590) - Fotolar

GERİ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 ... 530 İRƏLİ